Սահմանային կառավարման բարեփոխումներ և սահմանապահների կրթություն․ դասեր ԵՄ մոտարկման գործընթացներից

Հունիսի 29-ին ես, որպես ՆԳ նախարար և Հայաստան-ԵՄ վիզաների ազատականացման հարցով Հայաստանի գլխավոր բանակցող, մասնակցել եմ «Սահմանային կառավարման բարեփոխումներ և սահմանապահների կրթություն․ դասեր ԵՄ մոտարկման գործընթացներից» թեմայով կլոր սեղան-քննարկմանը։ Այս միջոցառումը կազմակերպվել էր Անվտանգության ոլորտի կառավարման ժնևյան կենտրոնի (DCAF) և ՆԳ նախարարության համատեղ ջանքերով։

Մեր քննարկման հիմնական թեման սահմանների համալիր կառավարման (IBM) բարեփոխումներն էին, որոնք Կառավարության առաջնահերթություններից են և զուգահեռաբար Հայաստան-ԵՄ վիզաների ազատականացման գործընթացի առանցքային ուղղություններից մեկը։ Այսօրվա անվտանգային մարտահրավերները՝ անօրինական միգրացիան, անդրազգային կազմակերպված հանցավորությունը, մարդկանց թրաֆիքինգը, փաստաթղթային խարդախություններն ու նոր սպառնալիքները, պահանջում են համապարփակ և համակարգված լուծումներ։

Հայաստանը շարունակում է արդիականացնել ներքին անվտանգության և սահմանների կառավարման համակարգը՝ հիմնվելով եվրոպական լավագույն փորձի, գործընկեր երկրների բարեփոխումների և միջազգային համագործակցության վրա։ Մենք կարևորում ենք IBM սկզբունքների ներդրումը, որը հիմնված է միջգերատեսչական համագործակցության, ռիսկերի կառավարման, ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառման և միջազգային գործընկերության վրա։

Մեզ համար առանցքային է նաև սահմանապահների կրթության և վերապատրաստման համակարգի զարգացումը։ Այս աշխատանքը նախատեսվում է իրականացնել ՆԳՆ կրթահամալիրում՝ ԱԱԾ գործընկերների հետ սերտ համագործակցությամբ։

Քննարկման ընթացքում մենք անդրադարձեցինք IBM մոդելի կիրառմանը, ոլորտի հիմնական դերակատարների համագործակցությանը, ԱԱԾ սահմանապահ զորքերի կրթական համակարգի բարեփոխումներին և ՆԳՆ կրթահամալիրում սահմանապահների կրթության կազմակերպման գործընթացին։ Մասնակիցները քննարկեցին կրթական բաղադրիչի ներդրման ժամկետները, ոլորտի մարտահրավերները, զարգացման առաջնահերթություններն ու բարեփոխումների արդյունավետ իրականացման մեխանիզմները։

Մենք նաև քննարկեցինք ԵՄ մոտարկման գործընթացների շրջանակում սահմանների համալիր կառավարմանը վերաբերող միջազգային փորձը, ընդգծելով ռիսկերի վրա հիմնված պլանավորման, ժամանակակից տեխնոլոգիաների կիրառման և վերլուծական կարողությունների զարգացման կարևորությունը։ Դիտարկվեցին օրենսդրական պահանջները փուլային գործողությունների ծրագրերի վերածելու գործուն մեխանիզմները։

Կլոր սեղանին, բացի եսից, մասնակցել են DCAF-ի Եվրոպայի և Ասիայի բաժնի ղեկավարի տեղակալ Անթյե Ֆրիցը, ՆԳ նախարարության, շահագրգիռ պետական մարմինների և միջազգային գործընկեր կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ։