Հարավային Կովկասի ճակատագրի մասին՝ Մերձավոր Արևելքի ֆոնին

Ինչպես հայտնի է, Իրանի շուրջ տեղի ունեցող իրադարձությունները դեռ երկար ժամանակ կարձագանքեն ոչ միայն Մերձավոր Արևելքում, այլև Եվրոպայում և, հատկապես, Հարավային Կովկասում։ Այս հանգամանքը, ըստ իմ համոզմունքի, հանգեցրել է տարածաշրջանային առաջնորդների միջև նոր դինամիկայի ձևավորմանը։

Ամեն ինչ սկսվեց այն պահից, երբ տարածաշրջանային էլիտաները, մասնավորապես Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը, ով փորձում է իրեն ներկայացնել որպես տարածաշրջանի առաջատար քաղաքական գործիչ, հասկացել են, որ ԱՄՆ-ի ուշադրությունը Հարավային Կովկասի նկատմամբ զգալիորեն թուլացել է։ Այս իրավիճակը ստեղծում է բարենպաստ պայմաններ՝ սեփական շահերից բխող, անկախ կառուցվածքներ ստեղծելու համար։

Այս փոփոխության գրավականը դարձել է Ղազախստանի հետ Ադրբեջանի ակտիվ դիվանագիտական շփումը։ Դա արտահայտվում է ոչ միայն Ալիևի այցը Վրաստան և Ղազախստանի արտաքին գործերի նախարարի հետ հանդիպումը, այլև Ղազախստանի արտաքին գործերի ու տրանսպորտի նախարարների այցերը Բաքու, Թբիլիսի և Երևան։ Այս գործողությունները ցույց են տալիս, որ տարածաշրջանային առաջնորդները փորձում են կառուցել ինքնուրույն կապեր՝ Կենտրոնական Ասիան Կասպից ծովով կապելով Կովկասի, Թուրքիայի և Եվրոպայի հետ։

Այս նախաձեռնությունների հաջողության հիմնական գործոնը, ըստ իմ կարծիքի, Ռուսաստանի կողմից ցուցաբերվող ուշադրության նվազումն է։ Իրանի շուրջ տեղի ունեցող իրադարձությունների հետևանքով Մոսկվան ստիպված է լինում կենտրոնանալ այլ հարցերի, ինչը թույլ է տալիս Ադրբեջանին և մյուս երկրներին ավելի ազատ գործել իրենց շահերի համար։

Այսպիսով, մենք դիտարկում ենք տարածաշրջանային բլոկ կազմակերպելու փորձեր, որոնք, թեև բնական են, բայց դժվար կանխատեսելի արդյունքներ ունեն։ Ընդհանուր առմամբ, կարելի է ասել, որ Հարավային Կովկասի ճակատագիրը, առնվազն մի քանի ամիսների կամ նույնիսկ կես տարվա ընթացքում, կլինի լարվածության, անորոշության և զինված հակամարտությունների հնարավորության պայմաններում։