Ալիևի պատասխանը Նախիջևանի հարվածին՝ նոր թեժ կետի հավանականության ազդանշան

Իմ վերլուծության համաձայն, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի կտրուկ արձագանքը Նախիջևանի օդանավակայանին հարվածի մասին հայտարարությանը վկայում է Հայաստանի Սյունիքի մարզում նոր թեժ կետի առաջացման հավանականության մասին։ Այս եզրահանգումը հիմնված է ռազմաքաղաքական իրադարձությունների վերլուծության և տարածաշրջանի ռազմավարական դինամիկայի վրա։

Ադրբեջանի զինված ուժերի գրեթե 40 տոկոսը կենտրոնացված է Իրանի հետ սահմանի մոտ։ Այս պայմաններում, ԱԹՍ-ների հարվածը ակնհայտ սադրանք է, որը հիշեցնում է իսրայելական ձեռագիր։ Այս գործողությունը սուր է դրել Սյունիքի հարցը։ Այն հիմք է տալիս հայտարարելու իր հայրենակիցներին պաշտպանելու անհրաժեշտության և Պարսից ծոցի պատերազմի պատրվակով «միջանցքը» գրավելու հնարավորության մասին։

Այսպիսով, Ալիևի կոշտ պատասխանը վկայում է այն մասին, որ կա ևս մեկ թեժ կետի առաջացման հավանականություն՝ Սյունիքում։

Այս վերլուծությունը կապվում է նաև ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի հնարավորությանը՝ Թուրքիային ներքաշել Իրանի հետ հակամարտության մեջ։ Թուրքիան և Ադրբեջանը կապում են իրենց «մեկ ժողովուրդ, մեկ պետություն» հայեցակարգով։ Սակայն, ԱՄՆ-ի շահերը տարածաշրջանում հաճախ հակասում են Թուրքիայի շահերին, հատկապես՝ քրդական հարցի համատեքստում։

ԱՄՆ-ը պատրաստ է զինել քրդական ցեղերի առաջնորդներին, ինչը հակասում է Թուրքիայի ներքին քաղաքականությանը, որտեղ քրդական հարցը թիվ մեկ ռազմավարական առաջնահերթություն է։ ԱՄՆ-ն ունի նաև հնարավորություններ ակտիվացնելու իրանական Քրդստանը՝ որոշակի ուժեր իրենց կողմը քաշելու համար։

Այս վերլուծությունները հիմնված են վերջին իրադարձությունների վրա։ Մարտի 5-ին Ադրբեջանը հայտարարել էր իրանական 4 անօդաչու թռչող սարքերի հարձակման մասին Նախիջևանի օդանավակայանին, ինչից հետո Ադրբեջանը կանչել էր Իրանի դեսպանին, հրավիրել Անվտանգության խորհրդի նիստ և սպառնացել «համարժեք պատասխան»։ Այս գործողությունները տեղի են ունեցել այն պայմաններում, երբ Իրանն արդեն հերքել էր իր մասնակցությունը հարվածին։ Այս իրադարձությունները, փորձագետների կարծիքով, հող են նախապատրաստում Իրանի դեմ հակամարտությունում ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հնարավոր ներգրավման համար։